Doel: Studenten actief met taal laten werken door gedachten, handelingen en informatie op papier te zetten. Door te schrijven ordenen studenten hun gedachten, verwerken ze de lesstof beter en wordt zichtbaar wat zij denken en begrijpen.
Duur: ± 5–10 minuten per schrijfopdracht.
Benodigdheden: Pen en papier, schrift of werkboek.
Uitleg
Een heel eenvoudige manier om aan taal te werken in je vakles is door studenten regelmatig iets te laten opschrijven. Dit hoeft geen grote schrijfopdracht te zijn. Juist een paar minuten schrijven kan al veel opleveren.
Je kunt studenten bijvoorbeeld laten opschrijven:
- de stappen van een handeling;
- wat ze zojuist hebben geleerd;
- wat ze denken dat de volgende stap is;
- een korte uitleg in hun eigen woorden;
- een oplossing voor een probleem;
- vragen die ze nog hebben;
- een korte reflectie op de les.
Je hoeft hiervoor dus niet altijd een aparte taalles of schrijfopdracht te organiseren. Schrijven kan heel eenvoudig onderdeel worden van je vakles.
Stappenplan
1. Kies een moment
Bedenk tijdens je les op welk moment studenten iets kort kunnen opschrijven. Dit kan bijvoorbeeld na een uitleg, demonstratie of praktijkopdracht.
2. Geef een duidelijke schrijfopdracht
Geef studenten een concrete opdracht die in een paar minuten uit te voeren is.
Bijvoorbeeld bij autotechniek:
Je hebt zojuist gezien hoe je een wiel verwisselt. Schrijf de stappen op in de juiste volgorde.
Of:
Leg in je eigen woorden uit waarom je deze handeling uitvoert.
3. Laat studenten zelfstandig schrijven
Geef studenten een paar minuten de tijd om hun antwoord op papier te zetten. Het gaat niet om een lange tekst, maar vooral om het ordenen en verwoorden van hun gedachten.
4. Bespreek kort
Laat eventueel een aantal studenten hun antwoord voorlezen of vergelijken met een klasgenoot. Bespreek kort wat opvalt en vul waar nodig aan.
Taal in de les
Door studenten regelmatig te laten schrijven, zijn ze niet alleen praktisch bezig met hun vak, maar ook met taal. Ze leren informatie ordenen, hoofd- en bijzaken onderscheiden en iets in hun eigen woorden formuleren.
Het schrijven maakt bovendien het denken van studenten zichtbaar. Je kunt als docent daardoor beter zien wat een student begrijpt en waar nog vragen of misverstanden zitten.
Daarnaast zorgt schrijven ervoor dat studenten niet alleen informatie overnemen of direct een antwoord door AI laten genereren, maar eerst zelf nadenken en hun gedachten op papier zetten.
Tips
- Houd de schrijfopdracht klein en haalbaar.
- Geef een duidelijke en concrete vraag.
- Laat studenten vooral in hun eigen woorden schrijven.
- Gebruik schrijven regelmatig, maar maak het niet altijd groot.
- Laat studenten soms eerst alleen schrijven voordat je klassikaal bespreekt.
- Loop rond en kijk waar studenten tegenaan lopen.
- Gebruik de antwoorden om te zien wat studenten al begrijpen en waar extra uitleg nodig is.